AKYAKA İLÇEMİZ

TARİHİ :

      Kızılçakçak adı ile bilinen ilçemiz 1534 yılında Osmanlı Padişahı Kanuni Sultan Süleyman tarafından feth edilerek Osmanlı İmparatorluğu topraklarına katılmıştır.1877-1878 yılları arasında Osmanlı İmparatorluğu ile Çarlık Rusyası arasında çıkan halk arasında 93 Harbi adı ile bilinen savaşa kadar Osmanlı İmparatorluğu sınırları içerisinde kalan ilçemiz bu savaş sonrasında Çarlık Rusyası işgali altında kalmıştır.1914 yılında çıkan 1.Dünya Savaşı sonlarına doğru 1917 yılında Çarlık Rusyasında vuku bulan Bolşevik ihtilali sonrasında rejim değiştiren Rusya S.S.C.B. adını alarak topraklarımızdan çekilmiştir.

      1917 yılından sonra Ermeni işgali altında kalan topraklarımız, 3 Kasım 1920 tarihinde Kazım Kara Bekir Paşa komutasındaki Türk orduları tarafından kurtarılarak tekrar Türk topraklarına katılmıştır.
      1922 ve 1926 yılları arasında ilçe teşkilatı olan Akyaka 1926 yılında Arpaçay ilçesine bağlanmak sureti ile Bucak idari birimine dönüştürülmüştür.1961 yılında Ülkemiz genelinde yapılan isim değişikliği sırasında ilçemiz Kızılçakçak ismini değiştirerek bugünkü ismi olan Akyaka adını almıştır.4 Haziran 1972 yılına kadar muhtarlıkla idare edilen Akyaka Bucağı yapılan ara seçimler ile belediye teşkilatına kavuşmuştur.

19.06.1987 tarihinde kabul edilen 3392 sayılı 103 yeni ilçe kurulması ile ilgili kanun kapsamına alınarak 29 Temmuz 1988 gün ve 3392 sayılı kanun gereğince mülki taksimat yapılarak Akyaka İlçesi olarak idare yapısına kavuşmuştur.

      COĞRAFİ YAPI :
         Konumu

      İlçemizin Doğusunda Ermenistan Cumhuriyeti,Batısında ve Güneyinde Kars İl merkezi ve Kuzeyinde Arpaçay İlçesi olup, 550 km2 topraklar üzerine kurulu bulunmaktadır. İlçemizin Ermenistan Cumhuriyeti ile 52 km. sınırı olup ilçe merkezinin ,Türkiye Cumhuriyetinin Ermenistan Cumhuriyeti ile bağlantısının olduğu Doğu Kapı sınır kapısı ile mesafesi 13 km.dir.
      İlçemizin rakımı 1477m. olmakla ülkemizin orta kısımlarında bulunan İç Anadolu,Güney Karadeniz veya İç Ege Bölgelerinin coğrafi yapısına sahiptir. Bu özelliği ile geniş düzlükler ve boz kırlara sahiptir.
      Kaynağını Sarıkamış ilçesinden alan Kars Çayı ve kaynağını ilçemiz sınırları içerisinde bulunan Terelik mevkiinden alan Karahan Çayı ilçemizden geçerek Akyaka'nın doğusunda Ermenistan Cumhuriyeti sınırında bulunan Arpaçay Barajına dökülmektedirler.

      Her iki çayda ilçemizde sulama amaçlı olarak kullanılmaktadırlar.
 

      İklim ve Hava Şartları

      Yöremizde her ne kadar sert Karasal iklimin hakim olduğu düşünülmekteyse de yapılan barajlar sayesinde yer yer Kara Deniz ikliminin özellikleri görülmektedir. Yöremiz ve çevresinde yapılan çalışmalar sayesinde Evliya Çelebi'nin Seyahatnamesinde bahsettiği sert kış mevsimleri tarihe karışmıştır.

      Yöremiz Karasal İklimin tipik özellikleri olan kışları soğuk yazları sıcak ve kurak olan nitelikleri taşımaktaysa da Ermenistan sınırlarımızda bulunan Arpaçay Barajı civarlarında bulunan köylerimizde yer yer Karadeniz ikliminin karakteristik özelliklerinden olan bol yağışlı ve nemli hava hüküm sürmektedir.
 

      EKONOMİ

      İlçemizin ekonomik durumu Doğu Anadolu Bölgesinin karakteristik özelliği olan tarım ve hayvancılığa dayalıdır. Bu sektörlerle ilçe nüfusunun yaklaşık% 90'ı geçimlerini temin etmektedir. Nüfusun geriye kalan % 10'luk kısmı ise küçük çaplı imalat sektörü ve ticari işletmelerle geçimlerini temin etmektedir.
 

      SAĞLIK

      İlçemizde Akyaka Merkez Sağlık Ocağı ve Cebeci Sağlık Ocağı mevcut olup,bu sağlık ocaklarına bağlı toplam 13 sağlık evi mevcuttur. Sağlık ocaklarının ve sağlık evlerinin durumlarını içerir bilgi aşağıda çıkartılmıştır.
 

      EĞİTİM ve KÜLTÜR

      İlçemizin okur yazarlık oranı % 98'dir.

      İlçe Milli Eğitim Müdürlüğümüze bağlı 1 Öğretmenevi, 1 Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğü, 1 Lise , 27'si Köylerde olmak üzere toplam 31 İlköğretim okulu vardır. Bunlardan birisi Atatürk Pansiyonlu İlköğretim Okulu, 6'sı 8 sınıflı İlköğretim Okulu, 24'ü 5 sınıflı birleştirilmiş İlköğretim okuludur. Bu birleştirilmiş sınıflı 24 ilköğretim okulundan 7'si kapalı bulunmaktadır. Kapalı bulunan 7 İlköğretim okulundan 1'si Atatürk Pansiyonlu İlköğretim kuluna yerleştirilmiş, 6 İlköğretim okulu ise taşımalı eğitim kapsamına alınmıştır. İlçemizde öğrenim gören lisede 226 öğrenci, ilköğretimde ise toplam 2462 öğrenci ve 114 öğretmenle eğitime devam edilmektedir.

      İlçemize bağlı bileşik beş sınıflı ilköğretim okulları öğrenci sayısı,öğretmen sayısı ve derslik sayısı aşağıdaki tabloda çıkartılmıştır.

      İDARİ YAPI

      İlçemize bağlı 27 köy bulunmaktadır. İlçe merkezi ve köylerinin çoğunluğu yerleşimlerini düzlük alanlarda ve toplu bir şekilde yapmışlardır. Fakat ilçemizin kuzey kısmında bulunan İbiş,Cebeci.Kayadöven,Boyuntaş ve Süngüdere köylerimiz ilçemizin yüksek ve dağlık kısımlarına kurulmuşlardır.

      İlçemizde teşkilatı bulunan Kamu Kurum ve Kuruluşları şunlardır :

       İLÇE EMNİYET AMİRLİĞİ

      Akyaka İlçe Emniyet Amirliğimiz 1994 yılında kurulmuş ve ilçemiz Tepe Mahallesinde, Maliyeye ait Hükümet konağı olarak yapılan binada, 250 m² lik bölümde hizmet vermektedir.
      Hizmet Binamızda; Tem , Güvenlik , Bilgi Toplama , Asayiş , Sivil Savunma , Trafik Büro Amirliği ve Polis Merkezi Amirliği hizmet vermektedir.